Jak powołać młodzieżową radę?

Zasady powoływania i funkcjonowania młodzieżowych rad gmin, powiatów i miast reguluje ustawa z 20 kwietnia 2021 r. Inicjatorem powstania rady mogą być zarówno władze samorządu terytorialnego (wójt, zarząd powiatu lub województwa) jak i przedstawiciele środowisk reprezentujących młodzież (szkoła, organizacje pozarządowe) oraz sami zainteresowani młodzi obywatele. 

 

Poniżej przedstawiamy prosty schemat pokazujący proces tworzenia rady krok po kroku, w przypadku kiedy inicjatywa powołania rady wychodzi od samej młodzieży.

KROK 1

Zebranie grupy zainteresowanych młodych

 

Mogą to być np. członkowie/członkinie samorządu szkolnego, grupa aktywistyczna, drużyna harcerska itp. Ważne, by były to osoby szczerze zainteresowane działaniami na rzecz lokalnej społeczności, otwarte na dialog z mieszkańcami, zaangażowane i chętne, by uczyć się od siebie nawzajem. Ustawa nie określa, ile osób powinno znaleźć się w młodzieżowej radzie, ale rekomendujemy, by było to co najmniej 10-15 osób. W grupie - zwłaszcza różnorodnej - siła! 

Jeśli nie czujecie się pewnie i jest to wasze pierwsze działanie tego typu, warto pomyśleć o poproszenie o wsparcie zaufaną osobę dorosłą. Może ona zostać waszym opiekunem rady.

Group 6.png

KROK 3

Jednostka samorządu terytorialnego podejmuje uchwałę o utworzeniu młodzieżowej rady 

Samorząd podejmuje decyzję - młodzieżowa rada zostaje powołana stosowną uchwałą, do której dołączony jest status nowopowstałej rady. Jeśli Wam się udało - gratulacje! Za Wami pierwszy sukces - przekonanie lokalnych władz, że głos młodzieży jest ważny i że warto go słuchać.

Group 16.png

KROK 5

Początek działań

Po wyborach czas na stworzenie struktur organizacyjnych rady. Każda MR powinna mieć swoje prezydium, w skład którego wchodzi przewodniczący, wiceprzewodniczący, sekretarz i skarbnik. Prezydium wybierane jest spośród radnych na pierwszej sesji rady, zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy członków. Radni pełnią swoje funkcje na czas kadencji, która trwa 1 rok. Na pierwszej sesji rady warto określić zasady funkcjonowania, tematy, na których chcecie się skupić, wasze mocne strony i umiejętności.

Group 5_edited.png

KROK 2

Złożenie wniosku o utworzenie młodzieżowej rady 

Kolejnym krokiem jest złożenie oficjalnego wniosku o utworzenie rady do lokalnych władz - urzędu gminy, dzielnicy, miasta. We wniosku powinny znaleźć się nazwiska osób wnioskujących oraz krótkie uzasadnienie. Dodatkowo możecie dołączyć propozycję statutu* waszej przyszłej młodzieżowej rady, a także listę z podpisami mieszkańców, którzy popierają Wasz pomysł (Wasi nauczyciele, opiekunowie, pracownicy instytucji publicznych itp). Teraz musicie uzbroić się w cierpliwość - na rozpatrzenie wniosku władze mają 3 miesiące. W tym czasie warto trzymać rękę na pulsie i monitorować proces podejmowania decyzji przez wójta/burmistrza - możecie np. zjawić się na otwartych sesjach rady gminy lub miasta.

 

* Przykładowy statut możecie znaleźć tu: https://www.gov.pl/web/dlamlodych/mlodziezowerady

Pamiętajcie, że statut MR powinien pomagać młodzieżowej radzie w pracy, a nie tę pracę utrudniać i komplikować! Język dokumentu powinien być zrozumiały dla każdego. Statut najlepiej tworzyć wspólnie w grupie wraz z opiekunem Powinny być w nim zapisy o możliwości jego zmian przez młodzieżowych radnych.

Group 13_edited.png

KROK 4

Przygotowanie i przeprowadzenie wyborów do młodzieżowej rady

Kiedy macie już oficjalne zielone światło do działania, możecie przystąpić do organizacji wyborów na radnych. Kandydatem lub kandydatką może być każda osoba w wieku do 25 lat. Wybory powinny być powszechne, tajne, bezpośrednie i równe. Nabór powinien być dobrze ogłoszony - w szkołach, lokalnym domu kultury, bibliotece, kościele, tak by informacja o wyborach dotarła do jak najszerszej liczby osób. Ze względów praktycznych, rekomendujemy organizację wyborów do młodzieżowej rady gminy na terenie szkół.

 

Szczegółowy poradnik jak przeprowadzić wybory

do MR znajdziecie tutaj:

http://www.mlodziezmawplyw.org.pl/files/Projekt_Wybory_do_Mlodziezowej_Rady.pdf

Group 15_edited.png

Co jeszcze możecie zrobić?

  • Lobbować za utworzeniem młodzieżowej rady wśród lokalnej społeczności 

Rozmawiajcie o waszym pomyśle z urzędnikami, pracownikami lokalnych instytucji, dyrekcją szkół, nauczycielami i lokalnymi liderami. Ich głos poparcia może pomóc Wam zaistnieć w świadomości władz i przekonać ich, że utworzenie młodzieżowej rady leży w ich interesie. Możecie zorganizować otwarte spotkanie, na którym omówicie, po co chcecie utworzyć radę i dlaczego wasz głos także się liczy.

 

  • Brać udział w sesjach rady miasta, gminy, powiatu

To szczególnie ważne kiedy złożyliście już wniosek o utworzenie młodzieżowej rady i chcecie wiedzieć, na jakim etapie są prace komisji odpowiedzialnej za decyzję. Możecie również konsultować proces powstawania lub omawiania statutu wasze przyszłej rady.