Roczny bilet dla uczniów płockich szkół - dobra praktyka
Zaktualizowano: 14 paź
Gmina: Miasto Płock
Województwo: mazowieckie
Młodzieżowa rada: Młodzieżowa Rada Miasta Płocka
Czas realizacji: 2024-2025
Krótki opis
Młodzieżowa Rada Miasta Płocka podjęła działania na rzecz obniżenia kosztów korzystania z komunikacji miejskiej przez uczniów szkół ponadpodstawowych. Początkowo młodzieżowi radni postulowali bezpłatne przejazdy, a następnie - w dialogu z władzami miasta - wypracowali propozycję rocznego biletu szkolnego. Przeprowadzili szerokie konsultacje społeczne, przygotowali raport, złożyli formalny wniosek i przez kolejne miesiące konsekwentnie zabiegali o realizację postulatu. W efekcie w 2025 roku Płock wprowadził roczny bilet szkolny w cenie 129 zł.
Etapy wdrażania rocznego biletu
Prace przygotowawcze
Pomysł pojawił się podczas pierwszych spotkań Młodzieżowej Rady Miasta Płocka w kadencji 2024-2026. Radni zwrócili uwagę, że w niektórych polskich miastach młodzież może korzystać z transportu publicznego bezpłatnie. W samym Płocku takie uprawnienie przysługiwało uczniom szkół podstawowych, natomiast uczniowie szkół ponadpodstawowych nadal kupowali bilety ulgowe. Młodzieżowa Rada uznała, że warto dążyć do rozszerzenia bezpłatnych przejazdów również na starszą młodzież.
10 marca 2024 roku, podczas wyjazdu integracyjnego Młodzieżowej Rady, radni przedstawili pomysł Prezydentowi Miasta Płocka. Władze miasta wskazały, że całkowicie bezpłatne przejazdy nie będą możliwe ze względów finansowych. W rozmowie wypracowano więc kompromisową propozycję rocznego biletu dla uczniów szkół ponadpodstawowych w cenie 99 zł.
Istotne znaczenie dla dalszych działań miała otwartość władz miasta na dialog z młodzieżą. Radni pozostawali w kontakcie z prezydentem, a na późniejszym etapie otrzymali również wsparcie wiceprezydenta odpowiedzialnego za współpracę z organizacjami społecznymi, w tym z Młodzieżową Radą.
Młodzieżowa Rada postanowiła jednocześnie sprawdzić, jak transport publiczny ocenia szersza grupa młodych mieszkańców. Konsultacje miały nie tylko zweryfikować poparcie dla rocznego biletu, ale również zdiagnozować inne potrzeby związane z komunikacją. 29 kwietnia 2024 roku Rada powołała zespół odpowiedzialny za przygotowanie procesu, a 4 czerwca podjęła uchwałę o przeprowadzeniu konsultacji.
Realizacja inicjatywy
Internetowe konsultacje społeczne trwały od 23 września do 6 października 2024 roku. Ankieta obejmowała nie tylko cenę biletów, lecz także dostępność połączeń, częstotliwość kursowania autobusów, dopasowanie rozkładów do godzin nauki i pracy, brakujące przystanki i linie autobusowe oraz potrzeby dotyczące infrastruktury rowerowej i kolejowej.
W promocji konsultacji wykorzystano sposób reprezentacji szkół w Młodzieżowej Radzie. Każdy radny odpowiadał za dotarcie do uczniów swojej szkoły: kontaktował się z dyrekcją, prosił o rozesłanie linku do ankiety przez dziennik elektroniczny i promował konsultacje własnymi kanałami. Jasny podział odpowiedzialności oraz zaangażowanie radnych pozwoliły dotrzeć do bardzo szerokiej grupy młodzieży.
W badaniu wzięły udział 1263 osoby, w tym 1021 uczniów szkół ponadpodstawowych. Propozycję wprowadzenia rocznego biletu za 99 zł poparło 89% respondentów. Dzięki temu Młodzieżowa Rada mogła oprzeć swój postulat nie tylko na obserwacjach samych radnych, lecz także na opinii ponad tysiąca uczniów bezpośrednio zainteresowanych rozwiązaniem.
Po zakończeniu konsultacji młodzieżowi radni opracowali raport i przedstawili go dyrektorowi komórki urzędu zajmującej się transportem publicznym. Dokument pokazał również inne problemy komunikacyjne zgłaszane przez mieszkańców. Część potrzeb opisanych w raporcie została później uwzględniona przez miasto. Raport nie był jedyną przyczyną tych zmian - przede wszystkim potwierdził skalę już dostrzeganych problemów i stał się dodatkowym impulsem do działania.
29 października 2024 roku Młodzieżowa Rada przyjęła uchwałę o przekazaniu raportu Prezydentowi Miasta Płocka wraz z formalnym wnioskiem o wprowadzenie rocznego biletu i zabezpieczenie środków w budżecie miasta. Radni argumentowali, że rozwiązanie zwiększy mobilność młodzieży, ułatwi korzystanie z miejskiej oferty edukacyjnej, sportowej i kulturalnej oraz zachęci uczniów do częstszego wybierania transportu publicznego.
Po początkowej deklaracji władz przez około pół roku Młodzieżowa Rada nie otrzymywała konkretnych informacji o dalszych losach biletu. Radni konsekwentnie wracali więc do sprawy w rozmowach z prezydentem i urzędnikami zajmującymi się transportem. Przypominali o postulacie i pilnowali, aby nie zniknął z agendy miasta. Na wydłużenie procesu wpłynęło m.in. wcześniejsze przyjęcie budżetu oraz założenie, że nowe rozwiązanie powinno zacząć obowiązywać wraz z kolejnym rokiem szkolnym.
Po podjęciu decyzji przez miasto formalnym wdrożeniem biletu i przygotowaniem jego sprzedaży zajęła się Komunikacja Miejska. Młodzieżowa Rada promowała natomiast nowe rozwiązanie za pośrednictwem swoich kanałów informacyjnych.
Efekt końcowy, podsumowanie i ewaluacja
Od 1 października 2025 roku uczniowie płockich szkół ponadpodstawowych mogą korzystać z rocznego biletu szkolnego w cenie 129 zł, umożliwiającego nieograniczone przejazdy autobusami Komunikacji Miejskiej w strefie taryfowej A. Ostateczne rozwiązanie różni się od pierwotnego postulatu bezpłatnych przejazdów oraz od formalnej propozycji biletu za 99 zł. Zmiana ceny była związana z kompromisem finansowym, wydłużeniem procesu i wzrostem kosztów w okresie oczekiwania na wdrożenie.
Rezultatem działań Młodzieżowej Rady jest trwałe rozwiązanie systemowe, a nie jednorazowe wydarzenie. Proces pokazał również wartość szkolnej sieci radnych. Odpowiedzialność każdego z nich za promocję konsultacji w konkretnej placówce pozwoliła zebrać 1263 odpowiedzi i zbudować silne społeczne uzasadnienie postulatu. Wynik 89% poparcia potwierdził, że proponowana zmiana odpowiadała na rzeczywistą potrzebę młodzieży.
Praktyka pokazuje, że skuteczne rzecznictwo młodzieżowej rady wymaga połączenia kilku elementów: rozpoznania problemu, dialogu z władzami, zebrania danych, formalnego przedstawienia postulatu oraz konsekwentnego monitorowania jego realizacji. Ważna była zarówno determinacja młodzieżowych radnych, jak i gotowość władz miasta do rozmowy i poszukiwania możliwego do sfinansowania rozwiązania. Dzięki temu pierwotny pomysł - choć zmodyfikowany - przełożył się na realną zmianę dostępną dla uczniów w całym mieście.
„Nie można dać zapomnieć o tym, o co się walczy. Trzeba ciągle chodzić od drzwi do drzwi, nawet jeśli nie widać światełka w tunelu.” ~ Piotr Maćkiewicz, Przewodniczący Młodzieżowej Rady Miasta Płocka w kadencji 2024-2026
Linki
Komentarze