Szkolny budżet obywatelski- Dobra praktyka
Gmina Łomianki, województwo mazowieckie
Rada Młodzieżowa w Łomiankach
Krótki opis praktyki
Rada Młodzieżowa w Łomiankach zainicjowała i przeprowadziła proces wdrożenia pierwszego Szkolnego Budżetu Obywatelskiego w Liceum Ogólnokształcącym im. Karola Wojtyły. Dzięki współpracy z dyrekcją szkoły i samorządem uczniowie zyskali możliwość zgłaszania własnych projektów i decydowania o ich realizacji w głosowaniu.
Etapy wprowadzania Szkolnego Budżetu Obywatelskiego w Łomiankach
Prace przygotowawcze
Na jednym ze szkoleń przeprowadzonych dla Rady Młodzieżowej przez Fundację Civis Polonus radni poznali pomysł wprowadzenia do gminy Szkolnego Budżetu Obywatelskiego (SBO), który spodobał im się na tyle, że postanowili wybrać go do realizacji. Pierwszym krokiem było powołanie zespołu, który przygotował koncepcję projektu wraz z jego celami, regulaminem i harmonogramem oraz gotowymi materiałami dla uczniów. Następnie radni udali się do dyrektora liceum, aby przedstawić pomysł i uzyskać zgodę na przeprowadzenie pilotażu w szkole. Liceum zostało wybrane ze względu na to, że jest jedyną tego typu placówką w całej gminie, podczas gdy szkół podstawowych jest aż siedem.
Po uzyskaniu zgody dyrektora radni przeprowadzili dla społeczności szkolnej prelekcję, podczas której wyjaśnili, czym jest SBO i jakie korzyści może przynieść uczniom. Spotkanie zakończyło się głosowaniem - ponad 90% społeczności szkolnej opowiedziało się za wprowadzeniem SBO do liceum. Na dalszym etapie prac Rada Młodzieżowa dołączyła z projektem do Akcji „Masz Głos” prowadzonej przez Fundację im. Stefana Batorego, dzięki czemu mogła korzystać ze wsparcia oferowanego uczestnikom programu. Tak duże poparcie społeczności szkolnej stało się podstawą do rozpoczęcia rozmów z władzami gminy. Radni przedstawili burmistrzowi przygotowaną koncepcję i zwrócili się z prośbą o sfinansowanie projektu. Na realizację pierwszej edycji udało się pozyskać 5000 zł. Ostatnim elementem przygotowań było wystąpienie na sesji Rady Miejskiej w Łomiankach, podczas którego radni młodzieżowi przedstawili radnym koncepcję SBO.
Realizacja inicjatywy
Po wydaniu przez burmistrza zarządzenia w sprawie Regulaminu Szkolnego Budżetu Obywatelskiego powołano Szkolny Zespół Roboczy (SZR), którego zadaniem było czuwanie nad przebiegiem pierwszej edycji SBO i jej późniejsza ewaluacja. W jego skład weszli uczniowie, radni młodzieżowi, nauczyciele i urzędnicy. Proces rozpoczął się od prelekcji dla całej społeczności szkolnej. Uczniowie poznali zasady SBO, jego założenia i kolejne etapy realizacji. Przedstawiono im również wszystkich członków SZR, aby wiedzieli, do kogo mogą zwrócić się z pytaniami lub problemami.
Kolejnym krokiem były warsztaty dla poszczególnych klas, podczas których uczniowie, pracując w grupach pod opieką SZR, przygotowywali własne projekty do SBO. Dzięki temu mogli na bieżąco konsultować swoje pomysły i wątpliwości, a także opracować projekty w szkole, bez konieczności poświęcania na to czasu w domu. Po warsztatach rozpoczął się nabór pomysłów. Zgłoszone projekty zostały zweryfikowane przez SZR, a ich autorzy, w razie potrzeby, mogli uzupełnić braki lub poprawić błędy.
Po zakończeniu weryfikacji opublikowano listę projektów zakwalifikowanych do głosowania i rozpoczęła się kampania promocyjna. Na liście znalazły się m.in. zakup konsoli do gier, maszyna do tańczenia stepmaniax, drukarka 3D (do celów edukacyjnych), kanapa do strefy ciszy, gadżety (lampki, lustro, pufy), zabawki antystresowe i sensoryczne.
Podczas szkolnego apelu projektodawcy mieli możliwość zaprezentowania swoich pomysłów społeczności szkolnej. Następnie przeprowadzono papierowe głosowanie, w którym uczniowie wybierali najlepszy projekt. Po przeliczeniu głosów przez SZR ogłoszono oficjalne wyniki.
Efekt końcowy, podsumowanie i ewaluacja
Do realizacji wybrano dwa projekty: rozbudowę strefy relaksu oraz zakup konsoli do gier. Zakupy zostały zrealizowane jeszcze w tym samym roku szkolnym, dzięki czemu uczniowie mogli szybko zobaczyć efekty swojego zaangażowania i korzystać ze zwycięskich projektów. Pierwszą edycję zakończyło podsumowanie przeprowadzonego procesu oraz zebranie przez SZR wniosków i doświadczeń, które mogą pomóc w organizacji kolejnych edycji Szkolnego Budżetu Obywatelskiego.
Pilotaż został pozytywnie oceniony również przez władze gminy - po jego zakończeniu burmistrz zapowiedział wdrożenie Szkolnego Budżetu Obywatelskiego we wszystkich publicznych szkołach na terenie gminy. Projekt został także doceniony poza Łomiankami. Za wdrożenie SBO Rada Młodzieżowa w Łomiankach otrzymała nagrodę „Super Samorząd” w ramach akcji „Masz Głos”.
„Szkolny Budżet Obywatelski pokazał nam, że kiedy młodzi ludzie dostają przestrzeń do działania i realny wpływ na swoją szkołę, potrafią zamienić pomysły w konkretne zmiany. Najważniejsze było dla nas nie tylko zrealizowanie projektów, ale pokazanie uczniom, że ich głos naprawdę ma znaczenie.” Stanisław Iłowski, Radny Rady Młodzieżowej w Łomiankach w latach 2023-2026
Linki
Komentarze